Voor steeds meer bedrijven in Nederland is aansluiting op het elektriciteitsnet geen vanzelfsprekendheid meer. De wachttijden lopen op, de onzekerheid ook. Wie wil investeren, uitbreiden of simpelweg zijn productie op peil houden, stuit op een infrastructuur die de groei niet meer bijhoudt.
Tolsma-Grisnich en Van Staveren kozen ervoor om niet af te wachten. Samen met een aantal andere partners ontwikkelden zij het Energieplein STG•H2UB in Emmeloord: een lokale energiehub die zonne-energie, batterijopslag en waterstofproductie combineert om onafhankelijk van het net te kunnen opereren. Geen theoretisch concept, maar een werkende installatie die vandaag al draait.
Wat dit project interessant maakt vanuit het perspectief van de Nederlandse maakindustrie, is niet alleen de slimme technische combinatie. Het is het bewijs dat bedrijven uit de maakindustrie zelf in staat zijn om dit soort oplossingen te bouwen, te integreren en in bedrijf te houden. De kennis en het vakmanschap zitten hier. Wat ontbrak was een concrete aanleiding om die capaciteiten te bundelen.
Netcongestie blijkt, hoe paradoxaal ook, precies die aanleiding te zijn. Het dwingt ondernemers na te denken over lokale energiebalans, over opslag, over alternatieve energiedragers. Waterstof speelt daarin een specifieke rol: als seizoensopslagmedium, als manier om piekvraag op te vangen, of als brandstof voor processen waarbij elektriciteit niet de meest praktische keuze is. Niet als vervanging van andere oplossingen, maar als aanvulling daarop.
Voor de maakindustrie betekent dat meer dan alleen een oplossing voor het eigen energievraagstuk. Elk project als STG•H2UB is ook een referentie, een bewijs van kunnen. En referenties zijn exporteerbaar. De uitdaging van netcongestie speelt niet alleen in Flevoland, maar in grote delen van Europa. Bedrijven die nu ervaring opbouwen met het ontwerpen, bouwen en beheren van dit soort hybride energiesystemen, bouwen tegelijk aan een positie op een markt die de komende jaren sterk zal groeien.
Dat is de bredere betekenis van dit soort initiatieven: ze zijn niet alleen een antwoord op een lokaal probleem, maar ook een investering in de industriële expertise die Nederland nodig heeft om een serieuze rol te spelen in de waterstoftransitie.
